AĞIT VE TÜRKÜLERİMİZ

Celalettin ÖLGÜN

DÜRÜYE’YE AĞIT

_______________________________________________________________________

Hulusi’nin vurgun olduğu ve öldürülmesinde dolaylı da olsa neden olan Dürüye, dayısı Mehmet Ağa’nın (Turpoğlan) kızıdır. Hulusi’inin ölümünden çok kısa bir zaman sonra Bekir’in Ahmet’le gönülsüz de evlendirilir. Özcan adında bir oğlu olmasına karşın o yılların salgın hastalığı “İnce Hastalığa (Verem) yakalanır. Tedavi gördüğü Çorum Devlet Hastanesinde ölür, oraya gömülür.
_______________________________________________________________________
Dürüye : Dürüye Yıldız. Ölümü: 1952.
Özcan: Özcan Yıldız. Öğretmen. Ölümü: 2000.
Ameli: Ayşe Şahin. Abdi Köyünden Kelik Derviş’e gelin getirilmiş. Derviş’le birkaç yıl evli kaldıktan sonra Turpoğlan tarafından kaçırılmış evlenmiş. Ölümü:1970.
_______________________________________________________________________
Dürüye için anası Ameli’nin günümüze ulaşabilen ağıdı:

        Dürüye de arzulamış ağanı
        İnşallah aşarım Çiçekdağı’nı
        Şimdem sonra yaşamak haram
        Özcan veriyor, zehirinen ağını

        Dürüye’m de altı kızın güzeli
        Kayseri’de gardaşımın mezarı
        Zalim Ahuzar da bilmiyor halımdan
        Analık diye de vurdu azarı

        Dürüye’mden de kaldı allı yeldirme
        Gülben kızım sen benzini soldurma
        Giderim buradan da dışlık alamam
        Özcan’ıma öksüzlüğünü bildirme

        Üstümüze de doğan aşır ayları
        Kızımdan da ayrı yaptık bayramı
        Hakkınızı helal edin komşular
        Zamharıda ben topladım ayranı

        Muhtar Hacı üç basıyor mühürü
        Dertli kızım çekemiyor kahiri
        Gardaş Kayseri’de kızım Çorum’da
        Gayri benim için de özen zehiri

        Örzülemiş de şirahne’nin taşını
        Ahmet atmış gelmiş gelin eşini
        Evvel küççük idi şimdi büyümüş
        Özcan yedi Dürüye’min başını

        Dürüyeme da aldım allı feraca
        Kızım muhtaç olmuş acı ilaca
        Kurbanlar oluyum sarı Dürüye’m
        Yatağın boş mu kaldı bu gece

        Ne bakıyon Özcan oğlum yüzüme
        Bir ateş düştü de yanar özüme
        Kurbanlar oluyum sarı Dürüye’m
        Gece, gündüz görünüyon gözüme

        Parmağı uzundu benzer kaleme
        Bir kızıma yazamaz oldum selamı
        Ayağı çarıklı da çiftçi eyledin
        Seninle bir gideceğim mezere

        Kaldıramadım anlımdaki karayı
        Felek bana derin açtı yarayı
        Oğlu yok diye hesap alamdın
        Veremez mi sandın elli lirayı

        Hasta kızım alamıyo dışlığı
        Böğrüne koymuşlar allı beşiği
        Gelin derdine verem diyorlar
        Ayırt olmuş da kabı ile kaşığı
_______________________________________________________________________

Aşır Ayı: Hicri takvime göre Muharrem ayı. Bu ayın 10. günü aşure günüdür.
Yeldirme: Kadınların çarşaf yerine başına örttükleri büyükçe bez.
Örzüleme: Özleme, hasretlik duyma.
Şirahne: Şirehane, üzüm sıkılan yer.
Dışlık: Rahatlık, huzur, keyif.
Muhtar Hacı: Hacı Şeref (Kibritçinin Hacı)
Zamharı: Zemheri, karakış, kışın en soğuk zamanı

_______________________________________________________________________

Yusuf'a Ağıt      Ömer'e Ağıt      Omar'a Ağıt      Dürüye'ye Ağıt      Cafiye'ye Ağıt 

_______________________________________________________________________